SOMO luister-, kijk- en leestips
Podcast ‘Ze horen ons wel, maar verstaan ons niet’
In deze podcast van de Regionale Kenniswerkplaats Onbegrepen Gedrag Flevoland delen naasten van mensen met een psychische kwetsbaarheid hun ervaringen met zorg, betrokkenheid en balans. Hun perspectieven bieden inzichten voor professionals en inspireren tot betere samenwerking, herstel en ondersteuning.
Luister de podcast ‘Ze horen ons wel, maar verstaan ons niet’ op Spotify via deze link
Podcast ‘Niemandsland’
Journalist Elsbeth Stoker en podcastmaker Dija Kabba onderzoeken in zes afleveringen hoe het kan dat verwarde en gevaarlijke personen nog te vaak niet de juiste zorg krijgen.
Luister de podcast ‘Niemandsland’ via deze link.
Podcast ‘Napleiten’
Misdaadjournalist Wouter Laumans en strafpleiter Christian Flokstra praten met advocaten en officieren van justitie over bijzondere zaken die hen altijd zullen bijblijven. In aflevering 146 komt een casus van een persoon met onbegrepen gedrag ter sprake.
Luister de podcast ‘Napleiten’ op Spotify via deze link.
Podcast ‘ONBEGREPEN’
ONBEGREPEN is een podcast over ons complexe zorgsysteem en het onbegrip en wantrouwen dat dat kweekt, juist onder hulpverleners en ervaringsdeskundigen die het systeem zo goed kennen dat zij precies weten waar het knelt en waar het anders moet. ONBEGREPEN wordt gemaakt door Wiebe Ruijtenberg (Universiteit Leiden), in samenwerking met Team Toeleiding & Bemoeizorg Dordrecht.
Documentaire ‘De buurtrechter’
Wat als de rechtbank niet ver weg in een statige, marmeren zaal is, maar gewoon bij jou om de hoek? Anneloor van Heemstra laat zien hoe rechters plaatsnemen in een levendig buurthuis in Amsterdam-Zuidoost.
NPO Doc: De buurtrechter gemist? Terugkijken doe je op NPO3.nl
Televisieserie ‘Bureau Utrecht’
Utrecht is de nieuwste stad in de ‘Bureau’-reeks van Ewout Genemans. Na het grote succes van eerdere seizoenen in Amsterdam, Den Haag en Maastricht, loopt Ewout nu een half jaar mee met de politie van Utrecht. Hij geeft hiermee een uniek inkijkje in het dagelijkse politiewerk.
Bekijk de serie vanaf 4 november op RTL 4 of Videoland.
Film ‘The Desert of the Real’
Wie ben ik? Wat is echt? Hoe te leven in de gekte van de wereld? Het zijn vragen die worden gesteld door zes mensen die een psychose hadden en daarover openhartig vertellen. De film werpt een helder licht op wat het is om een psychose te hebben, en zet ook vragen bij hoe we als samenleving omgaan met elkaar. Een van dit zestal oppert dan ook om psychose te zien als “een normale reactie op een compleet gestoorde maatschappij.”
Bekijk de film tijdens het IDFA filmfestival in Amsterdam.
Reportage ‘Zij zijn ‘verwarde personen’, hoe zien ze dat zelf?’
In deze Nieuwsuur-uitzending (25 maart 2026) vertellen mensen die als ‘verward’ worden bestempeld hun eigen verhaal. Ze ervaren hun situatie vaak anders dan de omgeving: ze voelen zich onbegrepen, angstig of in de steek gelaten, in plaats van slechts ‘overlastgevend’.
Bekijk de reportage via YouTube.
Documentaire ‘Mijn woord tegen het mijne’
Eén op de tien mensen hoort stemmen. In ‘Mijn woord tegen het mijne’ onderzoekt filmmaker Maasja Ooms wat het betekent om met zulke stemmen te leven. Ze richt haar camera op vijf mensen voor wie de stemmen onderdeel zijn van het dagelijks bestaan. Wie zijn die stemmen? Waar komen ze vandaan? En wat willen ze? ‘Mijn woord tegen het mijne’ won de IDFA Award voor Best Dutch Film 2025.
Radiofragment ‘Zijn er nog vragen over de openbare geestelijke gezondheidszorg?’
Hoe groot zijn de problemen die verwarde mensen veroorzaken? Steeds vaker moet de politie uitrukken als iemand in een wijk doorslaat en voor zichzelf of zijn omgeving een gevaar vormt. Althans dat horen we vaak in de media… Hoe zit het nou echt?
Zijn er nog vragen over de openbare geestelijke gezondheidszorg? | NPO Radio 1
Het rapport ‘Klem in het systeem‘ analyseert de knelpunten in de zorg en ondersteuning voor mensen met verward of onbegrepen gedrag en doet aanbevelingen om de samenwerking en effectiviteit van het huidige stelsel te verbeteren. Het geeft inzicht in systemische barrières en handvatten voor duurzame oplossingen.
‘Kamer bezorgd over stijgend aantal verwarde mensen en uitblijven van oplossingen’
Het aantal mensen met verward of onbegrepen gedrag loopt razendsnel op, met bijna 170.000 politiemeldingen in één jaar – en de politiek slaat alarm. Zorg schiet tekort, de politie raakt overbelast en zelfs speciale eenheden en spoedeisende hulp worden steeds vaker ingezet voor problemen die ze niet kunnen oplossen. Kamerleden zien al jaren dat de aanpak versnipperd is en oplossingen uitblijven, terwijl mogelijke bezuinigingen op de ggz de zorgen verder aanwakkeren. Waarom blijft echte actie uit, en wie trekt er uiteindelijk aan de noodrem?
Lees het artikel op de website van de NOS.
‘Van boswachter tot woningcorporatie: samen omgaan met onbegrepen gedrag’
Onbegrepen gedrag kent veel uitingsvormen en leidt tot complexe vraagstukken, ook bij organisaties die ver van de problematiek lijken af te staan, zoals natuurbeheerders en woningbouwcorporaties. Toch speelt de problematiek ook daar. Staatsbosbeheer en Trimbos ontwikkelen nu leermiddelen voor een menswaardige aanpak.
Lees het artikel op de website van ZonMw.
‘Zorg zonder tralies voor ‘veelpleger’ Edwin V: iedereen wilde het, maar het gebeurde niet. Nu is hij dood’
Edwin V. was een psychiatrisch patiënt die steeds pas zorg kreeg als hij weer eens misdrijven had gepleegd. NRC volgde hem drie jaar. Woensdag 1 april maakte Edwin in zijn gevangeniscel een eind aan zijn leven.
‘Verwarde’ personen help je niet met repressie, zegt deze socioloog. ‘We zien afwijkend te snel als onveilig’
Hoe moeten overheid en politie omgaan met mensen die de samenleving ‘verward’ vindt? In elk geval niet met repressief beleid, zegt Karlijn Roex, socioloog en ervaringsdeskundige. „De samenleving eist dat ik ‘normaal’ ben. Maar wat is normaal? Dat ben ik vaak niet.”
